کاباليسم در خاورميانه و شمال آفريقا

کاباليسم در خاورميانه و شمال آفريقا

در سدۀ هفدهم، از طريق افرادي چون «حييم بن عطار مراکشي» و «شالوم (سليم) بن يوسف شبّازي»، شاعر نامدار يهودي ساکن يمن، فرقۀ کابالا در شمال آفريقا و يمن گسترش يافت. در اين دوران در تونس و الجزاير نيز برخي چهره‌هاي سرشناس يهودي رهبري حلقه‌هاي کابالا را به دست داشتند. «مردخاي بن موسي ساسون بغدادي» در بغداد حلقۀ متنفذي از فرقۀ کابالا پديد ساخت که تا سدۀ بيستم در منطقه حضور داشت. «اسحاق بن موسي» نيز در «روستاي حرير» (اربيل کردستان) مستقر شد و خاندان حريري را بنيان نهاد. يکي از پسران اسحاق، به ‏نام «پيناس»، در ماجراي «شابتاي زوي» شرکت فعال داشت. دو پسر ديگر او، به‏ نام‏هاي حييم و اسحاق، خاخام‌هاي شهر رواندوز اربيل بودند. اعضاي خاندان حريري در تمامي سده‌هاي هيجدهم و نوزدهم در کردستان فعال بودند و از رهبران فرقۀ کابالا در بين‌النهرين به شمار مي‌رفتند.

مأخذ: (ibid, vol. 7, p. 1339; vol. 10, pp. 552-554)

در نيمۀ دوم سدۀ هيجدهم، «خاخام شلوم شرابي» (1720-1777)، که به يک خانوادۀ يهودي مستقر در يمن تعلق داشت، در بيت‌المقدس مستقر شد و به رهبر معنوي فرقۀ کابالا در شمال آفريقا و به تعبير دائرة‌المعارف يهود «در سراسر مشرق‌زمين» بدل شد. طريقت شرابي به مشرب صوفيان مسلمان شباهت آشکار داشت. در پيرامون او گروهي از شاگردان زبده حضور داشتند که سران فرقه او به شمار مي‌رفتند. بدينسان، بيت‌المقدس به يکي از کانون‏هاي مهم توليد صوفيان يهودي و تکاپوي آنان در شمال آفريقا و سراسر مشرق زمين بدل شد. با توجه به پيشينۀ تاريخي و فضاي فکري و سياسي مکتب کابالا، روشن است که اين کانون مي‌توانست تأثيرات جدي بر فرقه‌هاي اهل تصوف داشته باشد و به منبع الهام انواع مدعيان مهدويت در ميان مسلمانان بدل گردد. دائرة‌المعارف يهود مي‌نويسد: «اقتدار تفوق‌آميز اين حلقه به سرعت در تمامي کشورهاي اسلامي تثبيت شد و مواضعي بسيار نيرومند کسب کرد.» طريقت شرابي تا سدۀ بيستم در بيت‌المقدس مستقر بود.

مأخذ: (ibid, vol. 10, pp. 553-554; vol. 14, pp. 1307-1308)

  1. هنوز دیدگاهی داده نشده است.
  1. No trackbacks yet.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: